Het Enkhuizer Alternatief heeft onderstaande naar het college gestuurd om beantwoord te worden. Dit is een item dat door politiek Enkhuizen en politiek Oostelijk West-Friesland zwaar onderschat wordt in z’n belang voor de ontwikkeling van onze regio!

Enkele weken geleden werd naar buiten gebracht dat 18% van de 15-jarigen in Nederland laaggeletterd is. Dat is een schokkend hoog percentage, zeker voor een land dat als streven heeft een kennisland te willen zijn.
Nog schokkender is dat Oostelijk West-Friesland behoort tot de top van de regio’s in Nederland wat betreft hoogte van het percentage laaggeletterden. Specifiek Enkhuizen scoort hierin uiterst hoog. Dit is zeker schokkend voor een regio die het Convenant van West-Friesland heeft afgesloten, waarin de regio tot de 10 aantrekkelijkste regio’s moet gaan behoren.
Dit is informatie die in de herfst van 2016 met de Enkhuizer gemeenteraad is gedeeld tijdens een informatieavond over het sociaal domein. Deze info werd ook door een in Duitsland wonende professor gedeeld tijdens een Raden aan Zetavond in het Postkantoor te Bovenkarspel, alsook op zaterdagochtend 15 april 2017 door de directrice van WerkSaam tijdens een informatieochtend met regionale lokale partijen.

De schokkend hoge laaggeletterdheid in Enkhuizen loopt door alle leeftijdsgroepen en alle etnische groepen heen. Er is niet onderzocht of er verschil is in percentages tussen autochtonen en allochtonen. Eén van de oorzaken die wordt gegeven voor dit verschijnsel is het hoge drank- en drugsgebruik onder jonge en zeer jonge bewoners van West-Friesland. Zoals een in Duitsland wonende professor tijdens de Raden aan Zetbijeenkomst aangaf, evenals artsen van de ziekenhuizen in de omgeving dat doen, komt het regelmatig voor dat jonge mensen een dermate intelligentiedaling hebben door overmatig drank- en drugsgebruik, dat ze één tot twee schoolniveau’s omlaag gaan. Deze intelligentiedaling herstelt zich niet meer.
Ongeveer 80% van het overmatige drank- en drugsgebruik onder jongeren en jonge mensen wordt gepleegd door jongeren op VMBO-niveau, de andere 20% door jongeren op HAVO- en VWO-niveau. Wat er gebeurt met jongeren op de lagere VMBO-niveau’s als ze één of twee niveau’s in denkvermogen omlaag gaan laat zich niet moeilijk raden.

Andere oorzaken voor specifiek de laaggeletterdheid in Enkhuizen zijn voor de vuist weg genoemd het decennialange bouwen van goedkope huurwoningen in Enkhuizen voor mensen met lage inkomens uit West-Friesland en een constante brain drain van goed opgeleide Enkhuizers/West-Friezen naar plaatsen en gebieden in Nederland waar hoogwaardige arbeid aanwezig is die aansluit op hun opleiding en denkniveau.
Een combinatie van overmatig drank- en drugsgebruik onder jonge mensen, brain drain naar o.a. de Randstad van goed opgeleide West-Friezen en het te lang te veel gebouwd hebben van goedkope huurwoningen in de gemeente, zijn elkaar versterkende factoren voor het ontstaan van een hoog percentage laaggeletterdheid en lager opgeleide mensen. Ook dit werd min of meer bevestigd tijdens de informatieochtend op de bijeenkomst voor regionale lokale partijen.

Door het bovenstaand beschrevene zal het voor bedrijven die veel hoogwaardige arbeid met zich meebrengen minder aantrekkelijk zijn zich in Enkhuizen of Oostelijk West-Friesland te vestigen. Het aantrekken van genoeg personeel dat kwalitatief beantwoordt aan wat die bedrijven nodig hebben zal moeilijk worden door een overmaat aan laag opgeleiden en laaggeletterden en een tekort aan een goed geschoold arbeidspotentieel. Een voorbeeld hiervan is een bedrijf ENZA dat niet heel makkelijk hoger opgeleid personeel uit de regio kan aantrekken.
Wat de hoge laaggeletterdheid ook met zich meebrengt is een hoog percentage mensen dat moeilijk bemiddelbaar is richting betaalde banen. Veel van deze mensen lopen dus een sterk verhoogde kans dat ze in uitzichtloze uitkeringssituaties terecht komen. Dit gebeurt dan ook daadwerkelijk, zoals ons is verteld. Een groot deel van moeilijk en niet richting arbeid bemiddelbaren bestaat uit laaggeletterden.

Een meerderheid van de gemeenteraad van Enkhuizen is niet bereid geld uit te trekken om onderzoek te laten doen naar oorzaken van bovenstaand beschrevene. Daardoor lijkt het zo te zijn dat men alleen aan symptoombestrijding kan doen wat betreft laaggeletterdheid, veel laag opgeleiden en de oorzaken daarvan.

Vragen:

  1. Wat wordt er op dit moment daadwerkelijk ondernomen aan symptoombestrijding van laaggeletterdheid in Enkhuizen en in het SED-gebied?
  2. Hoe hoog is in cijfers uitgedrukt de uitstroom vanuit een uitkering richting arbeid van laaggeletterden uit Enkhuizen? Hoeveel procent is dat van het totale aantal laaggeletterden in een uitkeringssituatie uit Enkhuizen?
  3. Dezelfde vraag als vraag 2, maar dan voor het SED-gebied.
  4. Hoe bepaalt men het aantal laaggeletterden in Enkhuizen en het SED-gebied (dat men als Oostelijk West-Friesland kan beschouwen)? Hoe worden deze mensen gelocaliseerd?
  5. Wat gebeurt er op dit moment daadwerkelijk aan onderzoek van oorzaken voor laaggeletterdheid en aan onderzoek van het ontstaan van die oorzaken?
  6. Wat tracht men in Enkhuizen en in het SED-gebied op dit moment te doen ter voorkoming van laaggeletterdheid, binnen de bestaande gegevens over oorzaken ervan?

De bijeenkomende regionale lokale partijen werd ook verteld dat de grootste toeloop naar bijstandsuitkeringen, ruim de helft, op dit moment bestaat uit vluchtelingen die in Nederland mogen blijven. Een deel van deze mensen komt uit gebieden waar het gemiddelde denkvermogen lager ligt dan het gemiddelde denkvermogen in Nederland. Een ander deel van deze mensen is ook in eigen land al laaggeletterd of analfabeet. Deze mensen komen in een complexe samenleving als Nederland terecht, waar zij welhaast gedoemd zijn in levenslange uitkeringssituaties terecht te komen als er geen intensieve bemiddeling en hulp voor deze mensen georganiseerd wordt.

Vragen:

  1. Hoe hoog is de instroom van vluchtelingen in Enkhuizen én in het SED-gebied de afgelopen drie jaar in het het bestand voor bijstandsuitkeringen via WerkSaam, per jaar gespecificeerd en gespecificeerd naar Enkhuizen apart en het SED-gebied apart?
  2. Hoe hoog is de uitstroom uit een uitkeringssituatie vanuit WerkSaam van vluchtelingen naar arbeid de afgelopen drie jaar, gespecificeerd voor Enkhuizen apart en voor het SED-gebied apart en per jaar gespecificeerd?
  3. Om wat voor soorten dienstverbanden gaat het bij de uitstroom naar arbeid voor vluchtelingen uit Enkhuizen en het SED-gebied?
  4. Hoe wordt bemiddeling naar arbeid voor vluchtelingen uit Enkhuizen en het SED-gebied uitgevoerd?
  5. Hoe worden laaggeletterden en analfabeten onder vluchtelingen uit Enkhuizen en het SED-gebied “bijgespijkerd” om in de Nederlandse samenleving te kunnen meedraaien en werk te zoeken?
  6. Hoeveel laaggeletterde en analfabete vluchtelingen uit Enkhuizen en het SED-gebied zijn uiteindelijk naar werk begeleid, gespecificeerd voor Enkhuizen en het SED-gebied apart over de laatste drie jaren, per jaar gespecificeerd? Om welke soorten dienstverbanden ging dit?
  7. Hoe wordt onderzocht of vluchtelingen in een uitkeringssituatie bij WerkSaam laaggeletterd of analfabeet zijn?
  8. Hoe hoog is het percentage laaggeletterden en analfabeten onder vluchtelingen, apart gespecificeerd voor Enkhuizen en voor het SED-gebied? Hoeveel mensen zijn dit in aantallen genoemd?

 

Hans Langbroek, fractievoorzitter HEA

X